Özet: İbraname, işçinin işverenden olan alacaklarından vazgeçtiğini gösteren yazılı belgedir; ancak imza atmak alacağı kaybetmek demek değildir. 6098 sayılı TBK m.420 uyarınca ibranamenin geçerli olması için dört şart birlikte aranır: belge yazılı olmalı, iş sözleşmesinin sona ermesinden en az bir ay sonra imzalanmalı, alacakların türü ve miktarı tek tek yazılmalı ve hak edilen tutar tam ve banka aracılığıyla ödenmelidir. Biri eksikse ibra kesin hükümsüzdür; belge en fazla gerçekten ödenen tutar kadar makbuz sayılır ve kalan alacak için dava açılabilir. Çalışma sürerken, işe girişte veya ihbar süresi içinde imzalanan ibranameler, tarihsiz belgeler ve “hiçbir alacağım kalmamıştır” gibi genel ifadeler geçerli kabul edilmez. Baskı, aldatma, korkutma veya beyaz kâğıda alınan imza halinde irade sakatlığı nedeniyle bir yıl içinde iptal bildirimi gerekir. Belge yazılı olmayan alacakları kapsamaz. Ödemeyi kısmen alırken veya bordro imzalarken ihtirazi kayıt koymak haklarınızı saklı tutar. İbraname işe iade için 1 aylık başvuru süresini durdurmaz. Arabuluculuk anlaşma belgesi ve ikale protokolü ayrı kurallara tabidir. İşveren için asıl güvence, ödemenin banka yoluyla tam yapılması ve fesihten bir ay sonra kalemleri yazan bir belge alınmasıdır.
Son güncelleme: Ekim 2026. Yazıdaki rakamlar ve tarihler örnek amaçlıdır. Kıdem ve ihbar tazminatı gibi kalemlerin güncel tutarları için hesaplama araçlarımızı kullanabilirsiniz.
Bu yazı, iş hukuku rehber serimizin bir parçasıdır. İş sözleşmeniz sona erdiğinde hak ettiğiniz tutarları işçilik alacağı hesaplama aracımızla, kıdem ve ihbar tazminatını kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama aracımızla görebilirsiniz. İmzaladığınız belgenin sonucunu anlamak için önce hakkınızın ne kadar olduğunu bilmek gerekir. Kıdem tazminatının şartları için istifa eden işçinin kıdem tazminatı, ödenmeyen ücret için maaş ödenmezse ne yapılır, haksız çıkarılma için işe iade davası yazımıza, serinin genel çerçevesi için İşçilik Alacakları ve İş Davası Rehberi‘ne bakabilirsiniz.
İbraname Nedir? İbra ile Makbuz Arasındaki Fark
İbra, alacaklının alacağından vazgeçmesi ve borçlunun borcundan kurtulması demektir. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu‘nun 132. maddesi, alacaklının borçluyla yaptığı bir sözleşmeyle borcu kısmen ya da tamamen sona erdirebileceğini söyler. İş hukukunda bu işlemin yazılı haline ibraname denir: işçi, işverenden olan belirli alacaklarından vazgeçtiğini beyan eder.
İşverenler bu belgeyi genellikle işten ayrılış sırasında, “ibraname”, “ibra ve feragat”, “hesap kapatma tutanağı” ya da “işten ayrılış belgesi” gibi adlarla imzalatır. Amaç basittir: işçi ileride dava açarsa, “bu alacak zaten ortadan kalktı” diyebilmek. Belgenin adı önemli değildir. Hukuken belirleyici olan, içinde ne yazdığı ve imzalanma koşullarıdır.
Bir imza her zaman ibra anlamına gelmez. Üç ayrı sonuç mümkündür:
| Belge | Ne anlama gelir? | Sonucu |
|---|---|---|
| Geçerli ibraname | İşçi, yazılı alacaklarından vazgeçmiştir. | Yazılı alacaklar sona erer. Dava açılamaz (irade sakatlığı gibi istisnalar saklı). |
| Makbuz hükmündeki belge | Belge ibra şartlarını taşımıyor, ama işçinin belirli bir tutarı aldığını gösteriyor. | Yalnızca gerçekten ödenen tutar düşülür. Kalan alacak için dava açılabilir. |
| Geçersiz ve ödeme göstermeyen belge | Ne vazgeçme ne de ödeme kanıtlanır. | Alacak olduğu gibi durur. |
Yargıtay, işçilik alacaklarında ibranameyi dar yorumlar. Gerekçe şudur: işçi ücretiyle ve diğer parasal haklarıyla kendisinin ve ailesinin geçimini sağlar, işverene ekonomik olarak bağımlıdır. Hiçbir karşılık almadan, özellikle borç ödenmemişken alacağından vazgeçmesi hayatın olağan akışına uygun görülmez. Bu yüzden kanun koyucu, ibranameye geçerlilik kazandıran şartları açıkça yazmıştır. Şimdi bu şartlara bakalım.
İbraname İmzaladım, Ne Olur? Kısa Cevap
İmza atmış olmanız, alacağınızı otomatik olarak kaybettiğiniz anlamına gelmez. Kendi durumunuza en yakın satırı bulun, ilgili bölüme geçin:
| Durumunuz | Genel değerlendirme |
|---|---|
| İşe girerken veya çalışırken imzaladım. | İbra olarak geçersiz kabul edilir. Belgede yazan tutar gerçekten ödendiyse o kadarı ödenmiş sayılır. |
| İşten çıktığım gün ya da birkaç gün içinde imzaladım. | Sözleşmenin bitiminden itibaren bir ay geçmediği için ibra kesin hükümsüzdür. |
| Belgede “hiçbir alacağım kalmamıştır” gibi genel bir cümle var. | Alacağın türü ve miktarı yazılmadığı için geçersizdir. |
| Kalemler yazılı ve bir ay geçti, ama para elden verildi veya eksik ödendi. | Banka şartı yoktur, ibra olmaz. Ödenen kadarı ifa veya makbuz sayılır, fark için dava açılabilir. |
| Bir ay geçti, kalemler ve tutarlar yazılı, tam tutar bankadan yattı. | Geçerli ibra olabilir. Yazılı alacaklar sona erer. Yalnızca irade sakatlığı iddiasıyla ve belgede olmayan alacaklar için yol kalır. |
| Tehdit, baskı veya aldatmayla imzalattılar. | İrade sakatlığı nedeniyle iptal edilebilir. Delil gerekir ve süre sınırı vardır. |
| Belge tarihsiz veya tarih sonradan yazılmış gibi. | Tarihsiz belgeye değer verilmez. Sonradan doldurulma iddiasında delil ve imza incelemesi gündeme gelir. |
Bu tablo yalnızca genel çerçeveyi verir. Aşağıdaki bölümlerde her şartı ayrı ayrı açıklıyoruz.
İbranamenin Geçerli Olması İçin Aranan Dört Şart (TBK m.420)
İşçinin işverene karşı alacaklarını ibra etmesi, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu‘nun 420. maddesinde özel şartlara bağlanmıştır. Şartlar birlikte aranır. Biri eksikse belge ibra olarak geçerli değildir:
| Şart | Ne demek? | Eksikse ne olur? |
|---|---|---|
| 1. Yazılı olması | İbra beyanı yazılı ve işçinin imzasını taşımalıdır. Sözlü “tamam, alacağım yok” beyanı yeterli değildir. Noter onayı zorunlu değildir, ancak tarihi kesinleştirmesi açısından işe yarar. | Geçerli ibra yoktur. |
| 2. Bir ay geçmesi | İş sözleşmesinin sona ermesinden başlayarak en az bir ay geçtikten sonra imzalanmalıdır. | İbra kesin hükümsüzdür. |
| 3. Alacağın türü ve miktarı | Kıdem tazminatı, ihbar tazminatı, yıllık izin ücreti, fazla mesai gibi her kalem ve tutarı açıkça yazılmalıdır. | Genel ifadeli (“tüm haklarımı aldım”) belge ibra sayılmaz. |
| 4. Tam ve banka aracılığıyla ödeme | Hak edilen tutarın tamamı, banka aracılığıyla ödenmiş olmalıdır. | İbra olmaz. Belge, gerçekten ödenen kadarına makbuz hükmündedir. |
Yargıtay 22. Hukuk Dairesi bir kararında bu dört şartı sayıp, bunları taşımayan ibra sözleşmelerinin veya ibranamelerin kesin olarak hükümsüz olduğunu vurgulamıştır. Aynı kararda hakkın gerçek tutarını göstermeyen belgenin, yazılı miktarla sınırlı olarak makbuz hükmünde sayılacağı, ancak bunun için de ödemenin banka yoluyla yapılmış olması gerektiği belirtilmiştir. Somut olayda dosyada banka ödemesine dair belge bulunmadığı için ibranamedeki kıdem ve ihbar tazminatı tutarlarının hesaplamadan düşülmesi hatalı bulunmuş ve karar bozulmuştur.
Bir tarih notu: TBK 1 Temmuz 2012’de yürürlüğe girmiştir. Bu tarihten sonra düzenlenen ibranameler için yukarıdaki yasal şartlar aranır. Daha eski belgeler Yargıtay’ın o dönemdeki içtihat ilkelerine göre değerlendirilir.
Bir Ay Kuralı: Süre Ne Zaman Başlar?
Bir aylık sürenin başlangıcı, iş sözleşmesinin sona erdiği tarihtir. Fesih bildirimini aldığınız gün değil, sözleşmenin fiilen bittiği gün esas alınır. İhbar süresini çalışarak geçiriyorsanız iş sözleşmeniz bu süre boyunca devam eder. Yani ihbar süresi sırasında imzaladığınız ibraname de “çalışırken imzalanan ibra” sayılır.
Örnek takvim şöyle işler:
| İş sözleşmesinin bittiği gün | İbranamenin imza tarihi | Sonuç |
|---|---|---|
| 15 Mart 2026 | 15 Mart 2026 (çıkış günü) | Bir ay geçmediği için ibra olarak geçersiz. |
| 15 Mart 2026 | 28 Mart 2026 | Bir ay geçmediği için ibra olarak geçersiz. |
| 15 Mart 2026 | 20 Nisan 2026 | Süre şartı sağlanmıştır. Yazılılık, kalem ve tutar, banka ödemesi şartları ayrıca aranır. |
| İhbar süresi 31 Mayıs 2026’da bitecek | 10 Mayıs 2026 (hâlâ çalışıyor) | İş sözleşmesi devam ederken imzalandığı için geçersiz. |
Bu konuda dikkat edilmesi gereken birkaç nokta var:
- Tarih mutlaka yazılı olmalıdır. Tarihsiz ibranameye değer verilmez, çünkü bir ayın geçip geçmediği anlaşılamaz.
- Geriye veya ileriye tarih atılması. İşten ayrılış gününde imzalatılıp belgeye bir ay sonrası yazıldıysa, tarihin gerçeği yansıtmadığını ispat etmek gerekir. Çıkış tarihini gösteren SGK kayıtları, işten ayrılış tutanakları, yazışmalar ve tanıklar bu noktada delil olur.
- Sonradan doldurulan belge. İmzanın atıldığı sırada boş bırakılan alanlar (tutar, tarih, kalem listesi) sonradan dolduruluyorsa, bu hem irade sakatlığı hem de belgenin geçerliliği açısından ciddi bir itiraz sebebidir.
- Sınır günleri. Bir ayın sayılma biçimi (30 gün mü, takvim ayı mı) uç günlerde tartışma yaratabilir. İmzayı tam sınırda atmak yerine birkaç gün pay bırakmak daha güvenlidir. İşçi için aceleyle imzalamamak, işveren için birkaç gün fazla beklemek daha güvenli yoldur.
Banka Ödemesi ve Makbuz Ayrımı
Dördüncü şart çoğu ibranamenin takıldığı yerdir: ödeme, hak edilen tutarın tamamını kapsamalı ve banka aracılığıyla yapılmalıdır. Elden, kasadan veya başka bir kanaldan verilen ödeme ibrayı geçerli kılmaz. Bu ödemeler işverenin borcunu “ifa” yoluyla düşürebilir, ama işçiyi alacağından vazgeçmiş saymaz.
Örnekle görelim. İşçinin gerçekte hak ettiği kalemlerin toplamı 200.000 TL olsun. İbranamede kalemler yazılı ve belge bir ay sonra imzalanmış:
| Ödeme şekli | Hukuki sonuç | Kalan alacak |
|---|---|---|
| 200.000 TL tamamı bankadan yatırıldı. | Dört şart tamam. Geçerli ibra. | Yok. Yazılı kalemler sona erdi. |
| İbranamede 120.000 TL yazılı, 120.000 TL bankadan yatırıldı. Gerçek alacak 200.000 TL. | Belge gerçek hakkı göstermediği için ibra değil, yalnızca makbuz. Bankadan yatan tutar ödenmiş sayılır. | 80.000 TL için dava açılabilir. |
| 200.000 TL elden verildi, işçi imzalı makbuz verdi. | Banka şartı yok, ibra olmaz. İmzalı makbuz ödemenin delili olabilir. Ödeme ispatı işverendedir. | Makbuz geçerli ve tam ise kalan yoktur. Tutar ve ödeme tartışmalıysa dava konusu olur. |
| Hiç ödeme yapılmadı, işçiden sadece imza alındı. | Ödeme olmadan alınan belge ibra sayılmaz. | Alacağın tamamı. |
Önemli bir ayrıntı: geçersiz bir ibranameye rağmen bankadan yatırılan tutar yine de ödeme olarak hesaba katılır. Yani belgenin geçersiz olması, yatan paranın geri istenmesi anlamına gelmez. Dava sonunda yalnızca eksik kalan fark ve faiz hükme bağlanır. Bu yüzden banka dekontlarını mutlaka saklayın: hem ne aldığınızı hem de ne zaman aldığınızı gösterir.
Hangi İbranameler Geçersiz Sayılır?
Yargıtay uygulamasında ve kanun şartlarında öne çıkan geçersizlik halleri şunlardır:
| Geçersizlik hali | Neden? |
|---|---|
| İş sözleşmesi sürerken imzalanan ibraname (özellikle işe girişte alınan matbu belge) | Çalışma sürerken işçi işverene tam bağımlıdır. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, bu sebeple çalışma devam ederken imzalanan ibranamelerin geçersiz olduğunu açıkça belirtmiştir (04.02.2021, E. 2016/9-2174, K. 2021/36). |
| Bir ay dolmadan imzalanan ibraname | TBK m.420 süre şartı. Kesin hükümsüzlük. |
| Tarihsiz veya tarihi belirsiz belge | Sözleşme sona erdikten sonra düzenlendiği anlaşılamaz. |
| Genel ifadeli belge (“hiçbir hak ve alacağım kalmamıştır”) | Alacağın türü ve miktarı yazılmamıştır. |
| Banka dışı veya eksik ödeme | İbra olmaz, ödenen kadarı için makbuz hükmü doğar. |
| Hak kazanılmayan kalemi içeren belge | Örneğin kendi isteğiyle ayrılan işçiye “kıdem ve ihbar tazminatımı aldım” yazdırmak, gerçekle bağdaşmadığı için belgeyi değersiz kılabilir. |
| İşverenin savunmasıyla çelişen belge | İşveren davada “fazla mesai yoktu” diyorken ibranamede fazla mesai ödemesi gösteriyorsa ya da haklı fesih savunurken tazminat ödendiğini kabul ediyorsa, belgenin güvenilirliği zedelenir. Birbiriyle çelişen birden çok ibraname de aynı şekilde değerlendirilir. |
| Yetkisiz imza veya ehliyetsizlik | Ayırt etme gücü olmayan kişinin, kısıtlının veya yetkisiz vekilin imzaladığı belge işçiyi bağlamaz. |
| İrade sakatlığı altında imzalanan belge | Hata, hile, korkutma veya aşırı yararlanma varsa iptal edilebilir. Bir sonraki bölümde ayrıntısı var. |
Bir de zaman boyutu var: ibra yalnızca imza tarihinde doğmuş alacakları kapsar. Gelecekte doğacak haklar için önceden verilen vazgeçme beyanı işçiyi bağlamaz.
Baskıyla, Yanıltılarak veya Beyaz Kâğıda İmzalatılan İbraname
Tüm şekil şartları tamam olsa bile bir ibranameye, işçinin iradesi sakatlanarak imza alınmışsa geçerlilik tanınmaz. 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu‘nun genel hükümleri (m.28 ile m.30 ila 39 arası) dört durumu düzenler:
| Durum | Anlamı | İş yerinden örnek |
|---|---|---|
| Yanılma (hata) | İşçi, belgenin niteliği veya içeriği hakkında esaslı bir yanlış kanıyla imza atmıştır. | Belgenin yalnızca ödeme makbuzu olduğunu sanarak, içinde ibra cümlesi bulunan metni imzalamak. Yargıtay, az bir dikkatle anlaşılabilecek durumlarda hata iddiasına sıcak bakmaz ve ispat yükünü işçiye yükler. |
| Aldatma (hile) | Karşı taraf, işçiyi bilerek yanıltmıştır. | “Bu sadece SGK çıkış kâğıdı” diyerek ibraname imzalatmak. Yargıtay uygulamasında beyaz kâğıda alınan imza ve sonradan üzerine ibra metni yazılması hile örneği olarak kabul edilmiştir. |
| Korkutma (ikrah) | Ağır ve yakın bir tehdit altında imza atılmıştır. Tehdit işçiye veya yakınlarına yönelik olmalıdır. | “İmzalamazsan kıdem tazminatını vermem, sicilini bozarım, kimse seni işe almaz.” Haklı bir hakkını kullanacağını söylemek (örneğin dava açacağım demek) tek başına korkutma sayılmaz. |
| Aşırı yararlanma (gabin) | Karşılıklı edimler arasında açık oransızlık vardır ve karşı taraf işçinin zor durumundan, deneyimsizliğinden yararlanmıştır. | Hak edilen 200.000 TL yerine 20.000 TL ödeyip bütün haklardan vazgeçirmek. |
İrade sakatlığı iddiası kendiliğinden kabul edilmez, ispat gerekir. Yazışmalar, tehdidi gösteren mesajlar, o gün işyerinde bulunan tanıklar, belgenin imza anındaki halini anlatan beyanlar delil olabilir. Bu tür iddiaların tanıkla da ispat edilebileceği kabul edilir. Yargıtay, işe girişte veya çalışırken imza altına alınan matbu ibranamelerde ise bu tür bir ispat yüküne gerek kalmadan belgeyi zaten geçersiz sayar.
Süre: Genel kural olarak hata ve hilede durumun öğrenilmesinden, korkutmada tehdidin sona ermesinden, aşırı yararlanmada sözleşmenin kurulmasından itibaren bir yıl içinde sözleşmeyle bağlı olmadığınızı karşı tarafa bildirmeniz gerekir. Bildirimin belirli bir şekle bağlı olmadığı kabul edilir, ama ispat bakımından noter veya KEP üzerinden yapılması en güvenli yoldur. Süreyi kaçırmamak için baskının sona erdiği andan itibaren hızlı hareket edin. İşveren hâlâ sizin patronunuzsa ve baskı sürüyorsa, bir yıllık sürenin ne zaman başladığı tartışma konusu olabilir. Bu yüzden vakit kaybetmeden bir avukata danışmanız gerekir.
İhtirazi Kayıt Nedir? Neden Önemlidir?
İhtirazi kayıt, bir belgeyi veya ödemeyi “itirazlarımı saklı tutarak” imzalamaktır. Böylece alınan para kabul edilir ama kalan alacak ve dava hakkından vazgeçilmediği yazılı hale gelir.
Üç durumda işe yarar:
- Ödeme alırken. İşveren kıdem tazminatının bir kısmını ödüyor ve makbuz imzalatıyorsa, “kısmi ödemedir, kalan alacaklarım saklıdır” kaydı ileride “ödemeyi kabul etti, itiraz etmedi” savunmasını zayıflatır.
- Bordro imzalarken. İmzalı bordro, ücretin ödendiğine dair güçlü bir karinedir. Ödenmeyen ya da eksik ödenen bir kalem varsa ihtirazi kayıtsız imza ispatı zorlaştırır.
- İbraname imzalamak zorunda kaldığınızda. İbra iradeniz olmadığını, belgeyi baskı altında veya zorunluluktan imzaladığınızı belgeye yazmanız ileride irade sakatlığı iddianıza delil olabilir.
İhtirazi kayıt örneği: “Bu ödeme kıdem tazminatının ve yıllık izin ücretinin kısmi ödemesidir. Fazla mesai ve diğer tüm işçilik alacaklarım ile ödemenin eksik kalan kısmı için dava ve talep haklarım saklıdır. İhtirazi kayıtla imzaladım.” Bu cümle belgenin üzerine, imzanızın yanına, el yazınızla yazılırsa en güçlü halini alır.
Sınırını da bilmek gerekir. İhtirazi kayıt, tüm şartları gerçekten taşıyan geçerli bir ibranameyi ortadan kaldırmaz; çünkü o durumda ibra iradesi zaten açıktır. Şartları taşımayan bir belgede ise ihtirazi kayıt, vazgeçme iradeniz olmadığını göstererek elinizi güçlendirir. Ayrıca ödemeyi kabul etmek için bir şey imzalamanız gerekmeyebilir: tutar banka yoluyla hesabınıza yatırılıyorsa bu zaten ödemenin delilidir. İşveren “ibraname imzalamazsan ödemem” diyorsa bu, kanunda yer almayan bir şarttır. Kıdem tazminatı gibi kanundan doğan alacaklar imzaya bağlanamaz.
İmzalamadan Önce Kontrol Listesi
Önünüze bir ibraname veya “hesap kapatma” kâğıdı geldiğinde, imzalamadan önce şu soruları sorun:
- Sözleşme bitti mi, bir ay geçti mi? Çıkış tarihiniz ile belgenin imza tarihi arasında en az bir ay var mı?
- Gerçek alacağım ne kadar? Kıdem, ihbar, yıllık izin, fazla mesai, ücret gibi kalemleri önce kendiniz hesaplayın. İşçilik alacağı hesaplama aracı ve kıdem ve ihbar tazminatı hesaplama aracı işinize yarar.
- Kalemler ve tutarlar tek tek yazılı mı? “Tüm haklarım”, “hiçbir alacağım kalmamıştır” gibi genel cümleler varsa dikkat edin.
- Ödeme bankadan, tam ve kendi adıma mı yapıldı veya yapılacak mı? Dekontu saklayın.
- Belgede olmayan bir hakkım var mı? Fazla mesai, UBGT, hafta tatili gibi kalemler yazılı değilse kapsam dışıdır. Belgeye yeni bir kalem eklenmesini isteyin.
- Ayrılış nedeni ifadelerini okudum mu? “Kendi isteğimle ayrıldım” gibi cümleler kıdem tazminatı ve işsizlik ödeneği açısından sonuç doğurabilir.
- Boş alan var mı? Tutar, tarih veya kalem listesi sonradan doldurulacak şekilde boş bırakılmışsa asla imzalamayın.
- Her sayfayı okudum, her sayfanın kopyasını aldım mı? İmzaladığınız belgenin aynısı sizde de olmalı.
- Bir makbuz mu, ibraname mi imzalıyorum? “İbra ederim”, “feragat ederim”, “dava hakkımdan vazgeçerim” gibi ifadeler varsa bu bir ibradır. Sadece “aldım” diyorsa makbuzdur.
- İşe iade düşünüyor muyum? İmza, işe iade için 1 aylık başvuru süresini durdurmaz. Süre işlemeye devam eder.
- Baskı var mı? Varsa yazışmaları saklayın, kayıtsız şartsız imzalamak yerine ihtirazi kayıt koyun veya imzalamayıp avukata danışın.
Zaten İmzaladıysanız Ne Yapmalısınız?
Önce sakin olun. Yukarıdaki şartlardan biri eksikse, belge büyük ihtimalle sizi bağlamaz. Sırasıyla şunları yapın:
- Belgenin bir kopyasını edinin. Elinizde yoksa işverenden yazılı olarak isteyin. Dava açıldığında işveren zaten sunacaktır, ama önce görmek stratejinizi belirler.
- Tarihleri netleştirin. Sözleşmenin bitiş tarihi (SGK çıkış kaydı, e-Devlet hizmet dökümü, fesih bildirimi) ile belgedeki tarihi karşılaştırın.
- Ödeme kayıtlarını toplayın. Banka dekontları, hesap dökümü, makbuzlar, ödeme planı yazışmaları.
- Gerçek alacağınızı hesaplayın. Belgede yazan tutar ile hak ettiğiniz tutar arasındaki fark, davanın konusu olur.
- Süreleri takvime yazın. İrade sakatlığı için bir yıl, işe iade için 1 ay, alacaklar için genel olarak 5 yıllık zamanaşımı işler.
- İhtarname ve arabuluculuk. Gerekirse ihtarname çekin. İşçilik alacağı davalarında iş mahkemesine gitmeden önce arabulucuya başvurmak dava şartıdır. Başvuruya her alacak kalemini yazın: son tutanakta yer almayan kalem için dava açılamaz.
- Dava. İşveren ibranameyi savunma olarak ileri sürdüğünde, belgenin hangi şartı taşımadığını (süre, banka, kalem, tarih, irade sakatlığı) dilekçede açıkça belirtin.
İbraname İmzalasam da Dava Açabilir miyim?
Evet. İbraname, işçinin dava hakkını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Dava açıldığında işveren çoğunlukla “bu alacaklar ibra edildi” savunması yapar. Bu savunmanın ispatı işverene aittir (6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.190). İşveren, ibra sözleşmesinin dört şartını da taşıdığını göstermek zorundadır. Mahkemenin şartları kendiliğinden de incelemesi mümkündür, ama dilekçenizde itirazı açıkça yazmanız en güvenli yoldur.
Dava sırasında olabilecek senaryolar:
| İşverenin savunması | İşçinin cevabı | Muhtemel sonuç |
|---|---|---|
| “İbraname imzalandı, alacak kalmadı.” | Bir ay dolmadı / banka ödemesi yok / kalem ve tutar yazılı değil. | Belge ibra sayılmaz. Bankadan yatan kadarı düşülür, fark hüküm altına alınır. |
| “İşçi tutarı aldığını imzaladı.” | Belgedeki tutar gerçek alacağı göstermiyor ve ödeme banka dışı. | Belge ancak makbuz hükmünde sayılır. Fark için dava devam eder. |
| “İmza işçiye ait, içerik açık.” | İmza bana ait değil veya belge beyaza imza üzerine sonradan dolduruldu. | İmza incelemesi ve irade sakatlığı değerlendirilir. İspat yükü iddia edendedir. |
| “Tüm şartlar tamam, ibra geçerli.” | Baskı ve korkutma altında imzaladım. | İrade sakatlığı delilleri incelenir. Süre şartı kaçırılmışsa iptal hakkı düşebilir. |
Yargıtay uygulamasında ibranameler dar yorumlanır. Yukarıda andığımız 22. Hukuk Dairesi kararında olduğu gibi, banka ödemesi belgelenmeden yapılan “mahsup” bozma nedeni sayılmıştır. Ancak her dosya kendi delilleriyle değerlendirilir ve sonuç garanti edilemez.
Hangi Alacaklar İbraname Kapsamına Girer?
İbra, yalnızca belgede türü ve miktarı yazılı alacakları kapsar. Yazılı olmayan alacak için dava hakkınız devam eder. Başlıca kalemler için durum şöyledir:
| Alacak | İbranameyle ilişkisi | Dikkat |
|---|---|---|
| Kıdem tazminatı | Fesihten sonra, şartlara uygun biçimde ibra edilebilir. | Hak kazanmadığı halde (örneğin istifa) “kıdem tazminatımı aldım” yazdırılan işçinin belgesi geçersizleşebilir. Çalışırken önceden vazgeçme geçersizdir. |
| İhbar tazminatı | Aynı kurallar geçerli. | Haklı nedenle fesheden işçiye ihbar tazminatı zaten ödenmez, belgede yazması gerçekle bağdaşmayabilir. |
| Ücret, fazla mesai, UBGT, hafta tatili | Belgede kalem ve tutar yazılıysa kapsanır. | Fazla mesai gibi kalemler yazılmadıysa kapsam dışıdır. Bordro imzası ibra değildir, ama ödeme karinesi oluşturur. |
| Yıllık izin ücreti | Belgede yazılıysa kapsanır. | Kullanılmayan izin sayısını ve günlük ücreti kontrol edin. |
| Manevi tazminat (mobbing, kişilik hakkı ihlali) | Ancak tutarı ve türü açıkça yazılırsa tartışılabilir. | Genel bir “her türlü alacak ve dava hakkından vazgeçiyorum” ifadesi tek başına yeterli sayılmaz. |
| SGK primleri ve sigortalılık hakları | İbraname SGK’yı bağlamaz. | Eksik prim bildirimi veya sigortasız çalışma kamu hukukunu ilgilendirir. Hizmet tespit davası ayrıca açılabilir. |
| İşe iade hakları | İbra para alacaklarına ilişkindir. | Feshin geçersizliği ayrı bir haktır. Ayrıntısı sonraki bölümde. |
İbraname, İşe İade ve İkale İlişkisi
İşe iade. İbraname para alacaklarına ilişkindir; feshin geçersizliğini ve işe iade hakkını ortadan kaldırmak için ayrı bir irade gerekir. İş güvencesi hükümleri işçiyi koruyan kurallar olduğundan, “işe iade davası açma hakkımdan vazgeçiyorum” gibi ifadelerin işçiyi bağlayıp bağlamayacağı ayrıca tartışılır ve genel kabul bunların kolayca geçerli sayılmayacağı yönündedir. Burada önemli bir tuzak var: ibraname imzalamak ve ödeme almak işe iade için 1 aylık arabulucuya başvuru süresini durdurmaz (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3 ve 4857 sayılı İş Kanunu m.20). İşe iade düşünüyorsanız, belge imzalasanız bile süreyi kaçırmayın. Süreçler için işe iade davası yazımıza bakabilirsiniz.
İkale. İkale, iş sözleşmesinin tarafların karşılıklı anlaşmasıyla sona erdirilmesidir. Ortada işverenin tek taraflı feshi olmadığından, geçerli bir ikale varsa işe iade davası açılamaz. Yargıtay uygulamasında ikalenin geçerli sayılması için genel olarak iradenin serbest olması, anlaşmanın açık olması ve işçiye makul bir ek menfaat (ikale bedeli gibi) sağlanması aranır. Baskıyla alınan ikale protokolü iptal edilebilir. İkale protokolünün içine “ibra” cümlesi konmuşsa, bu cümle ayrıca değerlendirilir ve kural olarak yukarıda anlattığımız şartlara tabidir. Yani ikale geçerli olsa bile, bir ay geçmeden imzalanan ibra hükmü sonuç doğurmayabilir.
Üç belgeyi birbirinden ayırmak için şu tablo yardımcı olur:
| Belge | Ne yapar? | İşe iade davasına etkisi |
|---|---|---|
| İbraname | Belirli para alacaklarından vazgeçmeyi gösterir. | Kural olarak feshin geçersizliğini engellemez. 1 aylık süre işlemeye devam eder. |
| İkale protokolü | İş sözleşmesini karşılıklı anlaşmayla bitirir. | Geçerliyse fesih yoktur, işe iade davası açılamaz. Geçerliliği iradeye ve menfaate bağlıdır. |
| İstifa dilekçesi | İşçi sözleşmeyi kendi iradesiyle sona erdirir. | İşe iade davası açılamaz. Baskıyla alınmışsa feshin işverenden geldiği ispatlanarak dava açılabilir. |
Arabuluculuk Anlaşma Belgesi İbraname Midir?
Hayır, aynı şey değildir. İşçilik alacağı uyuşmazlıklarında dava açmadan önce arabulucuya başvurmak zorunludur (7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3). Arabuluculuk sonunda taraflar anlaşırsa, anlaşma belgesinde alacak kalemleri, tutarlar ve ödeme şekli yazılır ve belge arabulucu önünde imzalanır. İcra edilebilirlik şerhi verilmiş anlaşma belgesi ilam niteliğindedir (6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18). Anlaşmaya konu olan talepler için aynı kalemlerle yeniden dava açılamaz.
Arabuluculuk anlaşması, arabulucunun huzurunda yapılan ve sulh niteliği taşıyan kontrollü bir işlemdir. Bu yüzden bir ay bekleme gibi şekil şartlarının ibraname kadar katı aranmadığı genel olarak kabul edilir. Buna karşılık anlaşmanın kapsamı dar yorumlanır: belgede yazan kalemler dışında kalan alacaklar için dava hakkı saklıdır. Arabuluculukta imzalamadan önce şunlara bakın:
- Hangi kalemlerin anlaşmaya dahil olduğu, tutarlarıyla birlikte yazılı mı?
- “Karşılıklı olarak başka hiçbir talebimiz kalmamıştır” cümlesi, aklınızdaki bütün alacakları kapsıyor mu?
- Ödeme tarihi ve IBAN belirli mi? Ödeme yapılmazsa icra yoluna gidebileceğinizi unutmayın.
- Bir alacak kalemi unutulduysa, anlaşma belgesine eklenmeden imzalamayın.
Geçerli Bir İbranamede Neler Yer Alır? Örnek Çerçeve
Aşağıdaki metin, şartların belgeye nasıl yansıtılabileceğini gösteren bir çerçevedir. Bu cümleleri yazmak belgeyi geçerli yapmaz: bir ay gerçekten geçmiş, ödeme gerçekten banka yoluyla ve tam yapılmış olmalıdır. Köşeli parantezler sizin dolduracağınız yerlerdir.
İBRANAME (ÖRNEK ÇERÇEVE)
Ben [ad soyad], [işveren unvanı] işyerinde [işe başlama tarihi] ile [işten ayrılış tarihi] tarihleri arasında çalıştım. İş sözleşmem [işten ayrılış tarihi] tarihinde [sona erme şekli] ile sona ermiştir.
Bu belgeyi, iş sözleşmemin sona erdiği tarihten en az bir ay sonra, [imza tarihi] tarihinde, kendi özgür irademle ve içeriğini okuyup anlayarak imzalıyorum.
Aşağıda türü ve miktarı yazılı alacaklarımın tamamı, [banka adı] bankasındaki hesabıma [ödeme tarihi] tarihinde havale yoluyla eksiksiz olarak ödenmiştir:
- Kıdem tazminatı (brüt): [tutar] TL
- İhbar tazminatı (brüt): [tutar] TL
- Kullanılmayan yıllık izin ücreti (brüt): [tutar] TL
- Ödenmeyen ücret: [tutar] TL
- Fazla çalışma ücreti: [tutar] TL
Toplam: [tutar] TL.
Yukarıda sayılan alacaklarım yönünden işvereni ibra ettiğimi beyan ederim. Bu belgede yazılı olmayan hak ve alacaklarım saklıdır. [ad soyad, imza, tarih]
Bu çerçevede dört şartın her biri bir cümleye karşılık gelir: yazılı ve imzalı belge, bir ay sonra imza tarihi, kalem ve tutarların listesi, banka ile tam ödeme. Yine de hukuki geçerlilik cümlelerin güzelliğinden değil, bu olguların gerçekten yaşanmış olmasından gelir. Ödeme yapılmadıysa belgeye “ödenmiştir” yazılması işçiyi bağlamaz; tarih sonradan atıldıysa bunun ispatı mümkündür.
İşçi olarak ihtirazi kayıt eklemeniz gerekiyorsa, belgenin altına el yazınızla şöyle yazabilirsiniz: “Yalnızca yukarıda yazılı kalemlere ilişkin olarak imzalıyorum. Diğer tüm hak ve alacaklarım, ödemenin eksik kalan kısmı ve dava hakkım saklıdır.”
İşverenler İçin Notlar: İbraname Sizi Ne Zaman Korur?
Birçok işveren çıkış günü imzalatılan ibranamenin kendisini koruyacağını sanır. Oysa yukarıdaki kurallar gereği böyle bir belge çoğu zaman hiçbir sonuç doğurmaz. Gerçek koruma, ödemenin kendisinden ve ödeme kaydından gelir:
- Ödemeyi banka yoluyla yapın. Havale veya EFT dekontu, ödemenin en güçlü kanıtıdır. İbraname geçersiz çıksa bile bankadan yatan tutar ödeme sayılır.
- Hak edişi doğru hesaplayın ve tamamını ödeyin. Eksik ödeme ibranameyi makbuza çevirir ve fark için dava riskini sürdürür. Faiz ve yargılama gideri riski de eklenir.
- Bir ay bekleyin, sonra ibraname alın. Çıkış günü yerine fesihten en az bir ay sonra, tarih bulunan belge düzenleyin. Tarih tartışması çıkmaması için noter onayı alınabilir.
- Kalemleri tek tek yazın. Kıdem, ihbar, yıllık izin, ücret, fazla mesai ve diğer ödenen kalemleri tutarlarıyla listeleyin. Genel cümle yeterli olmaz.
- Gerçeğe uygun yazın. İşçinin hak etmediği bir kalemi (kendi isteğiyle ayrılan işçiye “kıdem tazminatı ödendi” gibi) belgeye eklemek ve davada bununla çelişen bir savunma yapmak güvenilirliği düşürür.
- İşe girişte ibraname almayın. Çalışma sürerken alınan belgenin ibra olarak değeri yoktur, bu yüzden bir koruma sağlamaz.
- İşçiyi imzaya zorlamayın. “İmzalamazsan ödemem” gibi baskılar irade sakatlığı iddiasına ve belgenin iptaline yol açabilir. Ödeme zaten kanundan doğan bir borçtur.
- İmza atılmasa da kaydı tutun. İşçi belgeyi imzalamayı reddedebilir. Bankaya yatan ödeme ve çıkış işlemleri yine de borcun ifa edildiğini gösterir.
İşveren açısından ibranamenin asıl değeri, şartların tam sağlandığı ender durumlarda kesin bir kapanış sağlamasıdır. Bu yüzden belgenin metnini önceden bir avukata kontrol ettirmek, bir davanın maliyetinin çok altında kalır.
Örnek Durumlar
Aşağıdaki kısa senaryolar genel çerçeveyi gösterir. Her somut olay kendi delillerine göre değerlendirilir:
| Durum | Muhtemel değerlendirme |
|---|---|
| İşçi çıkış günü, kasadan 90.000 TL alıp “hiçbir alacağım kalmamıştır” yazan belgeyi imzaladı. | Bir ay geçmemiş, genel ifade var, banka ödemesi yok. İbra olarak geçersiz. Elden ödeme imzalı makbuzla ispatlanırsa 90.000 TL düşülür, gerçek alacağın kalanı için dava açılabilir. |
| İşe girişte “ileride hiçbir hak talep etmeyeceğim” belgesi imzalatıldı. İşçi 4 yıl çalıştı ve ayrıldı. | Çalışma sürerken alınan belge ibra olarak geçersizdir. Hiçbir hukuki sonuç doğurmaz. |
| Fesihten 40 gün sonra kıdem, ihbar ve izin tutarları tek tek yazılı ibraname imzalandı. Tutarın tamamı bankadan yattı. İşçi ayrıca fazla mesai alacağı olduğunu düşünüyor. | Yazılı kalemler için ibra geçerli olabilir. Fazla mesai belgede yazılı değilse kapsam dışıdır ve dava konusu olabilir. İşçi, fazla mesaiyi ispat etmek zorundadır. |
| İşveren “imzalamazsan kıdemini vermem” dedi. İşçi çaresiz imzaladı ve bir hafta sonra ödeme yapıldı. | Bir ay dolmadığı için ibra zaten geçersiz olabilir. Ayrıca korkutma iddiası ileri sürülebilir. Yazışmalar ve tanıklar delildir. Bankadan yatan tutar ödenmiş sayılır. |
| Arabuluculuk toplantısında kıdem ve izin için anlaşıldı, anlaşma belgesi imzalandı. İşçi sonradan fazla mesai davası açmak istiyor. | Anlaşmaya konu kalemler için yeniden dava açılamaz. Belgede yazmayan kalemler için dava hakkı, belgedeki “başka talebim kalmamıştır” benzeri cümlenin kapsamına göre tartışılır. Anlaşma kapsamı dar yorumlanır. |
| İşçi beyaz kâğıda imza atmıştı. İşveren sonradan üstüne ibraname metni yazdı. | Hile iddiası. Belgenin sonradan doldurulduğunun ispatı gerekir. Tanıklar, yazışmalar ve imza incelemesi devreye girer. Yargıtay uygulamasında bu durum geçersizlik sebebi olarak kabul edilmiştir. |
En Sık Yapılan Hatalar
- Çıkış gününde imzalamak. Bir ay geçmeden alınan ibraname işçiyi bağlamasa da, belgeyi imzalayan işçi ispat zorluğuyla karşılaşabilir. Mümkünse imzalamayın.
- Okumadan imzalamak. Kısa bir “çıkış kâğıdı” olarak sunulan metinde ibra, feragat ve ayrılış nedeni cümleleri bulunabilir.
- Boş alan bırakmak. Tutar, tarih veya kalem listesi sonradan doldurulacak şekilde imzalanan belge, ispat tartışmasına yol açar.
- Kopya almamak. İmzaladığınız belgenin aynısı sizde yoksa dava sırasında içeriğini kanıtlamakta zorlanırsınız.
- Banka dekontunu saklamamak. Hem aldığınız tutarın hem de ödeme tarihinin kanıtıdır.
- İhtirazi kayıt koymamak. Kısmi ödeme makbuzu veya bordro imzalarken saklı tutulan haklar yazılı hale getirilmezse itiraz zorlaşır.
- “Zaten geçersiz” deyip hiçbir şey yapmamak. Süreler işlemeye devam eder: irade sakatlığı için bir yıl, işe iade için 1 ay, alacaklar için zamanaşımı.
- Gerçek alacağı hesaplamadan kabul etmek. İşveren tarafından teklif edilen tutarın eksik olup olmadığını ancak hesap yaparak anlarsınız.
- İşe iade süresini unutmak. İbraname imzalayıp ödeme alan işçi, haksız feshi dava etmek istiyorsa 1 aylık başvuru süresini kaçırmamalıdır.
Hukuki Dayanak
Bu yazıda atıf yapılan başlıca düzenlemeler şunlardır:
- 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu: m.28 ve m.30 ila 39 (aşırı yararlanma, yanılma, aldatma, korkutma ve bir yıllık süre), m.132 (ibra), m.420 (hizmet sözleşmesinde ibra şartları),
- 4857 sayılı İş Kanunu: m.20 ve m.21 (işe iade başvurusu ve sonuçları), m.32 (ücret ve zamanaşımı),
- 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu m.3: dava şartı olarak arabuluculuk,
- 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu m.18: arabuluculuk anlaşma belgesinin niteliği,
- 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu m.190: ispat yükü,
- 4447 sayılı İşsizlik Sigortası Kanunu: işsizlik ödeneği şartları,
- Yargıtay 22. Hukuk Dairesi, 20.06.2019, E. 2016/15587, K. 2019/13557: ibranamenin dört geçerlilik şartı, makbuz hükmü ve banka ödemesi,
- Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, 04.02.2021, E. 2016/9-2174, K. 2021/36: iş sözleşmesi devam ederken imzalanan ibranamenin geçersizliği.
Sık Sorulan Sorular
İbraname imzaladım, dava açabilir miyim?
Çoğu durumda evet. İbranamenin geçerli olması için dört şart birlikte aranır: yazılı olması, sözleşmenin bitiminden en az bir ay sonra imzalanması, alacakların türünün ve miktarının yazılması, tutarın tam ve banka yoluyla ödenmesi. Biri eksikse belge sizi bağlamaz. Dört şart da varsa dava, ancak belgede yazılmayan alacaklar veya irade sakatlığı iddiası için mümkün olur.
İbranamenin geçerli olması için sözleşmenin bitiminden kaç gün geçmeli?
Kanun gün sayısı değil “bir ay” der. İş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren en az bir ay geçtikten sonra imzalanması gerekir. Sınır günlerinde tartışma çıkabileceğinden birkaç gün pay bırakmak güvenlidir.
İş sözleşmesi devam ederken imzaladığım ibraname geçerli mi?
Hayır. Yargıtay, çalışma sürerken alınan ibranameleri geçersiz sayar. Gerekçe, işçinin işverene bağımlılığıdır. İhbar süresi boyunca çalışıyorsanız bu dönemde imzaladığınız belge de çalışırken imzalanmış sayılır.
İşe girerken imzalatılan ibraname ne olur?
İbra olarak geçersizdir. İşe girişte matbu olarak alınan belgeler, iş ilişkisi sürerken düzenlendiği için işçiyi bağlamaz.
Para elden verildi, ibraname yine de geçerli olur mu?
Hayır. Banka aracılığıyla ödeme ibranamenin şartlarından biridir. Elden ödeme ibra doğurmaz. Ödemenin yapıldığı ispatlanırsa borç o kadarıyla ifa yoluyla sona erer ve belge, yazılı tutar kadar makbuz hükmünde sayılır.
İbraname noter onaylı olmak zorunda mı?
Hayır. Yazılı olması ve imzanızı taşıması yeterlidir. Noter onayı zorunlu değildir, ama tarihi kesinleştirdiği için tarih tartışmasını önler.
“Hiçbir alacağım kalmamıştır” yazıyorsa geçerli midir?
Genel ifade yeterli değildir. Alacağın türü ve miktarı açıkça yazılmalıdır. Böyle bir belge ibra olarak geçersiz kabul edilir. Banka aracılığıyla yapılmış bir ödeme varsa belge, o tutar kadar makbuz hükmünde olabilir.
Bordro imzalamak ibra sayılır mı?
Hayır. Bordro ücretin hesabını ve ödendiğini gösteren bir belgedir. İhtirazi kayıtsız imzalanan bordro ödemenin yapıldığına dair güçlü bir delil oluşturabilir, ama alacağınızdan vazgeçtiğiniz anlamına gelmez.
“İbraname imzalamazsan kıdem tazminatını vermem” diyorlar. Ne yapmalıyım?
Kıdem tazminatı kanundan doğan bir haktır ve ibraname imzalamaya bağlanamaz. Ödeme banka hesabınıza yatırılıyorsa belge imzalamanıza gerek yoktur. İmzalamak zorunda kalırsanız ihtirazi kayıt koyun ve baskıyı gösteren yazışmaları saklayın. Ödeme yapılmazsa ihtarname, arabuluculuk ve dava yolu açıktır.
İbraname imzalarsam işe iade davası açamaz mıyım?
Kural olarak imza işe iade hakkınızı kendiliğinden ortadan kaldırmaz, çünkü ibra para alacaklarına ilişkindir. Ancak işe iade için arabulucuya başvuru süresi 1 aydır ve imza bu süreyi durdurmaz. Belge ikale niteliğindeyse sonuç farklı olabilir. Dosyanıza özel değerlendirme için bir avukata danışın.
İkale ile ibraname arasındaki fark nedir?
İkale iş sözleşmesinin tarafların karşılıklı anlaşmasıyla sona ermesidir. İbraname ise işçinin belirli para alacaklarından vazgeçmesidir. İkale protokolünün içinde ibra cümlesi de bulunabilir; bu cümle ayrıca ibra şartlarına göre değerlendirilir.
Arabuluculuk anlaşma belgesi ibraname yerine geçer mi?
Aynı şey değildir, ama benzer sonuç doğurur. Anlaşma belgesinde yazılı kalemler için aynı talepleri yeniden dava edemezsiniz. Belge arabulucu önünde yapılan kontrollü bir anlaşmadır. Bu yüzden imzalamadan önce bütün alacak kalemlerinin yazıldığından emin olun.
Beyaz kâğıda imza attım, sonradan ibraname yazılmış. Ne yapabilirim?
Yargıtay uygulamasında beyaz kâğıda atılan imzanın sonradan kötüye kullanılması hile sayılmıştır. Bunu ispat etmeniz gerekir: o günkü koşullar, tanıklar, yazışmalar. İptal bildirimi için bir yıllık süreyi kaçırmayın ve vakit kaybetmeden bir avukata başvurun.
İbranamede yazandan fazla alacağım olduğunu sonradan fark ettim. Ne olur?
Belge geçerli bir ibraysa yazılı kalemlerden vazgeçmişsiniz demektir. Belgede yazılmayan kalemler (örneğin fazla mesai) için dava hakkınız sürer. Belge şartları taşımıyorsa gerçek alacağınızla bankadan aldığınız tutar arasındaki fark istenebilir.
İmza bana ait değil. Ne yapmalıyım?
Davada imzanın size ait olmadığını açıkça inkâr edin. Mahkeme imza incelemesi yaptırır. Sahte imzayla düzenlenmiş belge sizi bağlamaz ve ayrıca ceza hukuku bakımından da değerlendirilebilir.
İbraname işsizlik maaşımı etkiler mi?
İbranamenin kendisi etkilemez. Ancak belgede veya SGK’ya bildirilen çıkış kodunda “kendi isteğiyle ayrılma” yer alırsa ödenek başvurunuz sorun yaşayabilir. Ayrılış nedenini belirten cümlelere dikkat edin ve çıkış kodunu e-Devlet’ten kontrol edin. Tutar için işsizlik maaşı hesaplama aracımızı kullanabilirsiniz.
İbraname SGK primlerimi ve sigorta haklarımı da kapsar mı?
Kural olarak hayır. İşçinin SGK ile ilişkisi ibranameyle ortadan kalkmaz. Eksik bildirilen veya hiç bildirilmeyen çalışma için hizmet tespiti yoluna gidilebilir.
İbraname geçersizse alacak için zamanaşımı kaç yıl?
İşçilik alacaklarında genel olarak 5 yıllık zamanaşımı uygulanır. Süre kalemine göre farklı noktadan başlayabilir. Arabulucuya başvuru zamanaşımını durdurur. Yine de ibraname geçersiz olsa bile süreleri kaçırmamak için erken hareket edin.
İbranamenin tarihi sonradan yazılmış gibi görünüyor. Ne yapmalıyım?
Tarihin sonradan eklendiğini ispatlamanız gerekir. Çıkış tarihinizi gösteren SGK kaydı, yazışmalar, işyeri giriş çıkış kayıtları ve tanıklar delil olabilir. Tarihsiz belgeye zaten değer verilmez.
İşveren olarak ibraname almak zorunda mıyım?
Hayır. İbraname almamak sizi sorumlu kılmaz. Önemli olan ödemeyi eksiksiz yapmak ve banka dekontunu saklamaktır. İbraname, ancak tüm şartlar tamamsa ek güvence sağlar.
İmzalamadan önce avukata danışmak gerekir mi?
Zorunlu değildir, ama özellikle tutar yüksekse çok faydalıdır. İmzadan sonra bir belgeyi tartışmak, imzadan önce düzeltmekten daha zordur. Hak edişinizin hesabı, belgenin metni ve ödeme biçimi kısa bir incelemeyle netleşir.
İbraname ve İşçilik Alacağı Davalarında Hukuki Destek
İbraname dosyalarında sonucu çoğu zaman tek bir ayrıntı belirler: tarih, ödeme şekli ya da belgedeki bir cümle. Belgenin geçerli olup olmadığı, hangi alacakların hâlâ istenebileceği, ihtarnamenin ne zaman ve nasıl gönderileceği ve arabuluculuk başvurusunun nasıl kurgulanacağı dosyanın seyrini değiştirir. Kotan & Gökce Hukuk Bürosu olarak İzmir’de işçilere imzaladıkları belgelerin incelenmesi, eksik ödenen alacakların hesaplanması, ihtarname, arabuluculuk ve dava süreçlerinde; işverenlere ise çıkış sürecinin ve ibraname metninin hukuka uygun kurgulanmasında destek veriyoruz. Ayrıntılı bilgi için İzmir iş hukuku avukatı ve kurumsal iş hukuku sayfalarımızı inceleyebilir veya bizimle iletişime geçebilirsiniz.
İş Hukuku Rehber Serimizdeki Diğer Yazılar
- İşçilik Alacakları ve İş Davası Rehberi İşçi haklarının, sürelerin ve davanın genel çerçevesi
- İstifa Eden İşçi Kıdem Tazminatı Alabilir mi? Haklı nedenle fesih, süreler ve ispat
- Fazla Mesai Ücreti Nasıl Hesaplanır? Zam oranları, ispat ve zamanaşımı
- Yıllık İzin Ücreti Nasıl Hesaplanır? Hak, süre ve zamanaşımı
- Mobbing (Psikolojik Taciz) Nedir? İspat, tazminat ve haklı fesih
- Maaş Ödenmezse Ne Yapılır? 20 gün kuralı, haklı fesih ve alacak yolları
- İşçilik Alacağı Hesaplama Fazla mesai, UBGT, hafta tatili ve yıllık izin hesabı
- Kıdem ve İhbar Tazminatı Hesaplama 2026 Güncel tavan, şartlar ve hesaplama aracı
- İş Davalarında Zorunlu Arabuluculuk Başvuru, süre ve anlaşma belgesi
- SGK Hizmet Tespit Davası Sigortasız ve eksik sigortalı çalışma
- İş Kazası Tazminatı Maddi ve manevi tazminat, rücu ve zamanaşımı
- İşverenin Haklı Nedenle Feshi m.25 bentleri, altı iş günü kuralı ve tazminat sonuçları
- İşe İade Davası ve Süreçleri Süreler, arabuluculuk ve boşta geçen süre
- İhbar Süresi Nedir? Kıdeme göre bildirim süreleri ve ihbar tazminatı
- 29 Ekim’de Çalışan İşçinin Ücreti ve İzin Hakları Bayram çalışması ve izin
